رفتن به نوشته‌ها

سوگنامه پاشایی و فرهنگ استفاده از رسانه های اجتماعی

امروز (جمعه ۲۳ آبان ۱۳۹۳) حوالی ظهر بود که خبر درگذشت مرتضی پاشایی خواننده پاپ کشورمان روی خروجی خبرگزاری ها قرار گرفت. با انتشار خبر، شبکه های موبایلی و اجتماعی شروع به اطلاع رسانی خبر کردند. برای افرادی که بعد از شایعات چند روز گذشته، به دنبال صحت خبر بودند، برخی خبرها با لینک منتشر شد تا تأییدی باشد بر صحت خبر.

در همان خبر اول آمده بود که مراسم تشییع پیکر این هنرمند روز یکشنبه از مقابل تالار وحدت به سمت قطعه هنرمندان بهشت زهرا انجام می شود. بعد از انتشار خبر، هنرمندان با استوس های خود در شبکه های مختلف اجتماعی، پیام های تسلیت خود را منتشر کردند. معاون امور هنری وزیر ارشاد هم به عنوان یک شخصیت دولتی، پیام تسلیتش را رسانه ای کرد.

شبکه خبر صدا و سیما هم در بخش خبری ساعت ۱۳ خود، خبر درگذشت پاشایی را اعلام کرد و در بخش های بعدی خبری هم به صورت گذرا یا زیرنویس این خبر اعلام می شد.

 

خبر روی موج احساسات/ نفوذ موبایل به حریم خصوصی

دعوت به فاتحه خوانی و دانلود آهنگ های پاشایی، گوشه ای از احساسات کاربران بود تا وقتی که نوبت به عکس شناسنامه، تصاویر آخرین ساعت های زندگی پاشایی، تخت خالی و حتی عکس کفن پیچ پیکر این خواننده، روی شبکه های اجتماعی منتشر شد.

عکس های تجمع مردم مقابل بیمارستان بهمن و فیلم هایی که لحظه به لحظه از مقابل بیمارستان روی شبکه های اجتماعی قرار گرفت، بسیاری شهروندان تهرانی را برای ارضای حس کنجکاوی و احیانا دیدن چند هنرمند، به محوطه و مقابل بیمارستان بهمن کشاند. فیلم های منتشر شده، مردمی را نشان می داد که «موبایل به دست» در حال زمزمه ترانه های پاشایی و همه متأثر و ناراحت از این ضایعه بودند.

این مراجعات که به اختلال در رفت و آمد در خیابان های اطراف بیمارستان بهمن منجر شد، با تاریک شدن هوا، بر اساس گفته برخی ساکنین منطقه، چند خیابان اطراف بیمارستان را به ترافیک شدید کشاند.

حتی خبرگزاری فارس هم فیلمی در خصوص این تجمع تهیه کرد که در آن، هاشمی، هنرپیشه سینما و تلویزیون از مردم برای ترک محوطه بیمارستان دعوت می کرد. تلاشی که بی فرجام بود.

در همین اثنا، خبری روی وایبر، تلگرام و شبکه های اجتماعی دست به دست شد که امشب، ساعت ۲۲:۳۰، احسان علیخانی در ویژه برنامه ماه عسل، به خبر درگذشت پاشایی خواهد پرداخت و ویژه برنامه ای را پخش می کند. این خبر با تکذیبیه احسان علیخانی در اینستگرامش ادامه پیدا کرد اما علیرغم این تکذیب، خبر اول همچنان بازنشر می شد.

 

به تألمات خانواده پاشایی نیفزایید

برنامه گلخانه شبکه ۳، ساعت ۲۲:۳۰ احسان علیخانی را به صورت تلفنی روی خط آورد تا او چند نکته مهم را بگوید. از موسیقی متن ماه عسل و نحوه ساخت و پخش دو بار این کلیپ که بگذریم، علیخانی از عکس های منتشر شده در فضای مجازی گله کرد و از مردم خواست از لایک کردن آنها خودداری کنند که به نظر مقصود علیخانی، عدم بازنشر این تصاویر بود.

او از مردم خواست به تألمات خانواده پاشایی اضافه نکنند و عکس های این خواننده در وضعیت بیماری را منتشر نکنند.

 

تجربه هایی تلخ از کاربرد موبایل

این روزهایی که می گذرد، تجربه هایی تلخ از نحوه استفاده کاربران از توانمندی های گوشی تلفن همراه اتفاق می افتد. فوروارد کردن مطالب ثابت نشده و بی اعتبار و همچنین بازنشر عکس هایی که هیچ گاه به مسئولیت اخلاقی بازنشر آنها فکر نمی کنیم. هنوز مدت زیادی از واقعه اسیدپاشی اصفهان نمی گذرد، روزهایی که این واقعه منزجر کننده، دستمایه عده ای برای مطالب طنز شد.

قبول که نحوه تولیدمحتوا یا بازنشر محتوا در رسانه های اجتماعی را همراه گوشی تلفن همراه آموزش نمی دهند، اما یقینا با هر مسلک و اعتقادی، می دانیم چه کاری خطاست و چه کاری مجاز. کافی است در موج جریان سازی افرادی که دست به تولید شایعه می زنند نیفتیم. کافیست اسیر احساسات نشویم و به خیال کاری در پاسداشت و گرامیداشت مقام یک هنرمند، به منزلت او خدشه وارد نکنیم.

دست گرفتن موبایل در هر برنامه ای به قدری عادی شده است که پیش دستی و سبقت در انتشار عکس و فیلم آن رویداد، از اصل رویداد پیشی گرفته است.
امید است مردم ما این پیش دستی و سبقت جویی را کنار گذاشته و به متن رویدادها برگردند و بیاندیشند چرا و به چه دلیلی در متن یک رویداد قرار گرفته اند.

 

جای خالی صدا و سیما

به راستی اگر صدا و سیما با تهیه گزارش های فوری که در موارد دیگر و مشابه! نشان داده توانمندی بالایی دارد، برای سلیقه هنری مردم هم احترام قائل شود و با پوشش این قبیل رویدادها که مورد توجه بخش عظیمی از جامعه است، سکان اطلاع رسانی را دست بگیرد، بازار شایعه ایجاد نمی شود. اتفاقی که در دوره جدید ریاست این سازمان انتظار می رود عملی شود.

منتشر شده در يادداشت

نظر

  1. تجربه های تلخ از کاربرد موبایل و شایعات که بحث تازه ای نیست، ولی نکته ی قابل عرض اینه که همیشه ما ایرانیا خوب میگیم “ما ایرانیا” ولی به فکر اصلاح کشور هستیم – غافل از اینکه به فکر تغییر خودمون باشیم.

    در مورد قسمت صدا و سیما هم عرض کنم که گل گفتی حقوردی، امیدواریم که تغییری در روند یکنواخت صدا و سیما ایجاد بشه و همه به یک اندازه به صدا و سیما افتخار کنن و به یک اندازه لذت ببرن.

    ممنون از گزارش

  2. صدا و سیما هم اینکارو کرد دیگه بخش خبری ساعت بیست شبکه خبر و همینطور اخبار بیست و سی که مستقیم با خود خانواده مرتضی پاشایی مصاحبه کردن

  3. mandana.mollaali mandana.mollaali

    با سلام
    ممنون از مطلبی که منتشر کرده اید. واقعیت این است که اگر قرار باشد ما شهروند خبرنگار داشته باشیم باید از همان مقطع ابتدایی مسوولیت های اجتماعی اطلاع رسانی را به بجه های موبایل به دستمان آموزش دهیم و ویژگی ها و اثرات خبر و انتشار آن را (که چون تیغی دو دم عمل می کند و از یک سو مخاطب را می آزارد و از سوی دیگر سوژه و حتی عامل انتشار را) به نوجوانان آموزش دهیم.
    رسانه های اجتماعی گزینشگری خبر و دروازه بانی تخصصی خبر و در نتیجه قوانین و ملاحظات نهادینه شده آن را دور می زنند. و اغلب نادانسته چیزهایی منتشر می شود که می تواند باز تولید ترس، ترحم، تحقیر، یا هر چیز موهن یا خطر زایی باشد که در رسانه های رسمی از آن پرهیز می کنند.
    اگر آموزش تولید محتوا و مسوولیت های ناشی از ان نباشد موبایل در دست هرکس با هر سطح از اطلاعات گاه مثل تیغ دادن دست زنگی مست است.
    شهوت انتشار اولین خبر مشکل دیگری است که موبایل به دستان را درگیر کرده است.
    عزادارن نمی روند که در غم کسی شریک شوند می روند که اولین مخابره کننده خبر عزا داری برای سوپر استارشان باشند و همه هوش و حواسشان را سایر ستاره هایی که در این محفل سوسو می زنند درگیر می کند.وقتی این همه دوربین رسمی وجود دارد حضور دورین موبایلی شخصی ما واقعا چه اهمیتی دارد؟
    اگر قبلا می گفتند روزنامه نگار دریایی است به عمق یک وجب، اطلاع رسانی شبکه اجتماعی اقیانوسی است به عمق یک میلی متر.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *


− چهار = 0